//Terörizmle mücadelede askeri baskı yöntemi nasıl kullanılır?

Terörizmle mücadelede askeri baskı yöntemi nasıl kullanılır?

Terörizmle mücadelede askeri baskı  yöntemi güç kullanma temelli olarak terörizmle mücadele sırasında son yıllarda özellikle öne çıkmıştır. Terörizmle mücadelede askeri baskı yöntemi çoğu kere tepkisel anlamda ilk başvurulan çözüm tarzıdır.

Terörizmle mücadelede askeri baskı iki stratejiye dayanır:

♦ Dolaylı yoldan terörizmin desteğini kesmek:

Bu strateji, teröristleri daha önce yardımlarına koşan rejimlerin destek ve sponsorluğundan mahrum bırakmaya yönelik girişimlerde bulunmayı öngörür. Bu stratejinin en yakın örneği Afganistan’dır. ABD tarafından 2001’de Afganistan’daki Taliban rejimi dış destekten mahrum bırakılarak devrilmiştir. 2003 yılında Irak lideri Saddam Hüseyin’in devrilmesinde de terörizmle var olduğu iddia edilen ilişkileri bahanelerden biri olarak kullanılmıştır.

♦ Terörizme doğrudan askeri müdahalede bulunmak:

Doğrudan askeri müdahalede bulunmak stratejisi, teröristlerin askeri eğitim kamplarına ve terörist liderlere yönelik doğrudan saldırılar gerçekleştirilmesini dikte eder.

Bu durumun bir örneği olarak Kenya ve Tanzanya’daki Amerikan üyükelçiliklerinin bombalanmasına misilleme olarak ABD, 1998 yılında Afganistan ve Sudan’daki terör hedeflerine karşı hava saldırıları gerçekleştirmiştir.

2001 yılının sonunda Usame bin Ladin ile El Kaide’nin lider kadrosuna karşı Afganistan’ın Tora Bora bölgesindeki mağara komplekslerine saldırılar düzenlenmiştir. Saldırılar sonucunda örgütün lider kadrosu daha zayıflamış bir şekilde Pakistan’ın Veziristan bölgesine çekilmek zorunda kalmıştır.

2006 yılında da İsrail Güney Lübnan’daki Hizbullah hedeflerine karşı hava saldırıları düzenlemiştir.

Terörist grupları askeri güçle ortadan kaldırma girişimlerinden en kapsamlıları Çeçenistan ve Sri Lanka’da gerçekleştirilmiştir.

Devam eden ayrılıkçı tahriklere ve tırmanan terörist saldırılara tepki olarak Rusya 1999-2000’de İkinci Çeçen Savaşı’nı gerçekleştirmiştir. Bu savaş sonucunda 25.000 ile 50.000 arasında insan ölmüş, Çeçenistan’ın başkenti Grozni yerle bir edilmiştir.

2008-2009’da Sri Lanka Ordusu Tamil Kaplanları’na karşı büyük bir saldırı düzenlemiş, bu saldırı sonucunda bu ayrılıkçı hareketin askeri gücünü yok etmiş ve Sri Lanka’da 26 yıldır süren savaşı sona erdirmiştir. Bu çatışmanın son aşamasında ortaya çıkan sivil ölümlerin 7.000 ile 20.000 arasında olduğu düşünülmektedir.

Terörizmle mücadelede askeri baskı kesin sonuç verir mi?

Normal durumlarda terörizmin tek başına askeri yaklaşımlarla yenilgiye uğratıldığını görmek zordur. Her şeyden önce terörist örgütlere ve gruplara savaş açmak, problemin kökenindeki nedenlerden çok görüntüsüne saldırmak anlamına gelmektedir. Bu yüzden güce dayanan terörizmle mücadele pek başarı getirmemiştir. İsrail, Kuzey İrlanda, Cezayir ve Çeçenistan örneklerinde devletin terörizmle mücadele çerçevesinde kitlesel şiddete başvurması sadece terörist şiddetin düzeyinin daha da artmasına neden olmuştur.

TREND ANALİZ:  Mantık ve Duygularla Karar Vermek, Soğukkanlı Olmak

Terörizm sadece askeri güçle yenilebilir mi?

İsrail, Kuzey İrlanda, Cezayir ve Çeçenistan örneklerinde devletin terörizmle mücadele çerçevesinde kitlesel şiddete başvurması sadece terörist şiddetin düzeyinin daha da artmasına neden olmuştur.

Terörizmle mücadele stratejilerinden diğer ikisi “devletin güvenliğini güçlendirme ve siyasi anlaşmalar“dır.

Terörizmle mücadelede askeri baskı ve insan hakları meselesi

Terörizme karşı gerçekleştirilen askeri harekat insan haklarını ve sivil halkın çıkarını dikkate almadığı durumlarda askeri yöntemin tam tersi sonuçlar ortaya çıkarması olasılığı özellikle yüksektir.

Irak’taki Ebu Garib (Gureyb) Hapishanesi’nde gerçekleştirilen yaygın şiddetin ve esirlere yönelik kötü muamelenin 2004 yılında kamuoyuna yansıması, ABD’nin ‘özgür dünyanın’ koruyucusu olma imajına ciddi şekilde zarar vermiş ve Müslüman dünyada Amerikan karşıtlığının güçlenmesine neden olmuştur.

Bundan başka Irak ve Afganistan örneklerinde görüldüğü gibi terörizmin daha geniş kapsamlı direniş savaşlarının bir parçası olarak kullanıldığı dikkate alındığında terörizme karşı savaşın konvansiyonel savaşlarla kazanılabileceğini düşünmek zordur. Bu yüzden birçok askeri komutan terörizmin ve direniş hareketlerinin tamamen ortadan kaldırılamayacağını, sadece yönetilebilir düzeylerde tutulabileceğini ileri sürmektedirler.

Sonuç:

Dünyanın çok çeşitli bölgelerinde terörist hareketler vardır. Terörist hareketlerin çoğu dış desteklidir. Dış destek, terörizmin görüldüğü ülkeye komşu olan ülkelerden gelebileceği gibi, küresel güçlerden de gelebilir. Küresel güçler çeşitli amaçlarla bir ülke topraklarında terörist eylemler başlatabilirler, başlamış olan terörist eylemlere destek verebilirler. Dış destek, terörizmle mücadelede ilk planda düşünülmesi gereken bir faktördür.

  • Terörizmin arkasındaki iç ve dış desteğin gücü,
  • Coğrafi faktörler,
  • Terörist grubun yapısı,
  • Teröristlerin kişilik yapıları,
  • Terörizmin uğruna mücadele ettiği hedefleri vb. gibi göz önüne alınması gereken faktörler, uygulanacak çözüm yönteminin belirlenmesine etki eder.

Terörizmin temel nedenleri duygusallığa yer vermeden belirlenmelidir. Bu yapılırken, mantık ve duygularla karar vermek konusuna dikkat edilmelidir.

Müteakiben, terörizmin hangi yöntem veya yöntemlerle çözülebileceği belirlenmelidir.

Çözüm yöntemi olarak hangi yöntemin kullanılacağı (askeri baskı, devletin güvenliğini güçlendirme ve siyasi çözüm) siyasi otoritenin vereceği karara bağlıdır. Güvenlik güçlerinin rolü siyasi karardan sonra ortaya çıkmalıdır.

Kaynaklar:

¹ Küresel Siyaset, Andrew Heywood, Adres Yayınları, 2014.

Ahmet AKIN, (E) Topçu Kurmay Albay

Yazan | 2017-03-29T13:49:36+00:00 Mart 6th, 2017|Harp ve Strateji|0 Yorum

Yazar Hakkında:

K.K.K’lığından emekli topçu kurmay albay. Kara Harp Okulu, Kara Harp Akademisi ve Silahlı Kuvvetler Akademisi’nden mezun. 11 yıldan fazla süreyle NATO’da görev yaptı. Çok iyi seviyede Almanca ve İngilizce bilir. NATO, Harp Stratejisi, Küresel Siyaset, Küresel Terörizm konularında serbest yazar.

Bu analiz hakkında yorum yapmak ister misiniz?

%d blogcu bunu beğendi: